Hà Nội Của Tôi

Phố Lò Rèn chạy theo hướng Đông Tây, cắt ngang phố Hàng Đồng. Đầu phía Đông gặp phố Thuốc Bắc, đầu phía Tây nối phố Hàng Gà Phố Lò Rèn là một phố nhỏ, dài có hơn trăm mét; trong nhà là chỗ ở của gia đình; ngoài cửa là chỗ làm hàng; hàng do khách thuê làm và cũng có hàng làm sẵn để bán. Ban đầu, phố Lò Rèn là hai dãy nhà tranh, lơ thơ mấy chiếc nhà gạch nhỏ. Khu vực này, đầu thế kỷ XIX, là đất thôn Tân Khai, tổng Thuận Mỹ, huyện Thọ Xương; xưa xa hơn, vào thế kỷ XVI, là phần đất mở rộng của khu phố cổ ở Thăng Long thời Lê. Đình Lò Rèn do dân làng làm nghề thợ rèn lập nên để thờ Tổ nghề rèn sắt. Phố Lò Rèn năm 1917 Theo truyền tụng thì, thời Hùng Vương, ở vùng châu thổ sông Hồng có người họ Lỗ tên Cao Sơn, thông minh tuấn tú, giỏi võ nghệ lại ham thích các việc thủ công. Biết người Thục giỏi nghề rèn sắt, ông tìm đường sang học được các bí truyền của nghề đó, về nước còn cải tiến thêm khiến nghề rèn không thua kém nghề rèn của họ, rồi đem dạy cho mọi người...

Phố Hàng Mành (Rue Stores) nối phố Hàng Bông, chỗ ngã tư Hàng Hài, với phố Hàng Nón, chỗ đầu Hàng Đàn, phố Hàng Mành dài một trăm năm mươi mét, ở trên đất của hai thôn cũ Kim Cổ và Yên Thái. Trong phố này tập trung nhiều nhà làm mành mành nứa để che cửa. Họ là người làng Giới Tế (huyện Yên Phong, Bắc Ninh), nơi có nghề cổ truyền này; những nhà làm mành nứa ở đây đều có họ hàng với nhau (hiện nay vẫn còn ba, bốn nhà làm nghề mành). Những nhà làm mành dùng cả trong nhà và vỉa hè để chẻ nứa và kê dàn đan mành; họ phần đông ở chỗ đầu phố từ ngã tư Yên Thái đến Hàng Nón. Đi qua đây nhiều khi ta thấy mấy bác nghệ nhân già trải rộng chiếc mành nhuộm màu xanh đang múa bút, dùng màu đỏ vàng trắng trong những chiếc chậu sành nhỏ, vẽ rồng phượng và hoa văn lên nền nứa đan. Làm mành trên phố Phố Hàng Mành trong những thập niên mười, hai mươi, ba mươi gợi cho người Hà Nội một cảm giác dè dặt khi đi qua đây; trong phố có mấy nhà thổ có môn bài, có bốn, năm nhà thuộc vào loại sach sẽ hơ...

Phố Hàng Cân dài khoảng 104m, nối phố Chả Cá với phố Lương Văn Can, thuộc phường Hàng Đào, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Phố có hướng Bắc-Nam, bắt đầu từ ngã tư phố Lãn Ông đến ngã tư phố Hàng Bồ. Thế kỉ XIX, phố này có tên là Hàng Sơn (rue de la Laque), trong đó, đoạn phía Bắc gọi là phố Hàng Sơn dưới, phía Nam là phố Hàng Sơn trên. Khi còn sông Tô Lịch, thuyền chở sơn từ Phú Thọ về Hà Nội đỗ ở khúc sông này, hai bên bờ có nhiều nhà buôn sơn. Khi sông Tô Lịch bị lấp, thuyền buôn sơn chuyển sang bến Lò Sũ và sơn được bán nhiều ở phố Cầu Gỗ, Hàng Bè, Hàng Dầu. Nghề làm và bán cân ở Hà Nội bắt đầu vào cuối thế kỷ XIX. Khi đó, ở phố này, xuất hiện một số cửa hàng sản xuất và bán cân ta (cân tiểu ly dùng để cân vàng, bạc, thuốc bắc; cân cán gỗ có đóng đinh đồng để cân hàng khô, gọi là cân ta) nên phố được gọi là phố Hàng Cân. Sau đó, phố này có thêm nhiều nhà cũng mở cửa hàng như vậy, nghề sản xuất, buôn bán cân được mở rộng. Lúc này, phố được đổi tên là phố Hàng Cân (Rue des Balances). ...

Phố Hàng Nón (Rue des Chapeaux) dài 216m, đi từ phố Hàng Quạt đến phố Đường Thành, cắt ngang phố Hàng Điếu, thuộc phường Hàng Gai, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Hàng Nón xưa không dài như bây giờ, chỉ là đoạn giữa Hàng Điếu và Hàng Thiếc. Đoạn phía Đông từ Hàng Thiếc đến Hàng Hòm là phố Mã Vỹ, chuyên làm và bán các trang phục tuồng chèo, lễ hội, cờ, phướn, trướng, lọng và một số đạo cụ sân khấu làm bằng lông đuôi ngựa. Và đoạn phía tây giáp Đường Thành khoảng 1920 mới có. Đoạn chính của phố Hàng Nón, từ xưa là nơi có nhiều cửa hàng bán nón Cho mãi đến đầu thế kỷ 20, người Việt Nam nói chung, người Hà Nội nói riêng, đàn ông cũng như đàn bà đều dùng nón đội đầu. Nón được chuyển về từ những vùng khác nhau Nón có nhiều loại: Đàn ông có nón dứa, nón lông có chóp bằng bạc hoặc đồng. Nón của sư sãi Nón lính giống như cái đĩa to, ken bằng cật tre, ở giữa có chỏm bằng đồng như cái mũi giáo nhỏ, khi đội phải buộc quai chặt vào cằm...

Phố Hàng Hòm là một trong những phố nằm trong khu phố cổ Hà Nội. Thời Pháp, phố có tên là Rue des Caisses (dịch tên phố Hàng Hòm). Sau 1945, tên này vẫn được giữ nguyên. Phố Hàng Hòm dài một trăm hai mươi mét ở trên đất cũ thôn Cổ Vũ. Vào khoảng giữa thế kỷ 18, một số người làng Hà Vĩ (phủ Thường Tín – Hà Đông) có nghề cổ truyền làm đồ gỗ sơn, ra Hà Nội lập nghiệp, đến ở phố này. Trong phố còn ngôi đình (số nhà 11) do người Hà Vĩ lập ra thờ ông tổ nghề sơn là Trần Lư. Khu nhà này bên ngoài là đình hai bên có bệ ngồi của các quan viên; bên trong là đền, đền thờ chư vị, tuần rằm lên đồng lên bóng. Người Hà Vĩ vẫn giữ tập quán và phong tục hàng giáp, lễ bái ở đình. Hàng năm đình vào đám đầu tháng 2 âm lịch, có tế lễ rước sách (rước kiệu thần quanh phố); ngày vào đám dân làng Hà Vĩ ở Thường Tín cũng ra dự, mang cả đồ thờ theo, xong đám lại đem về. Quang cảnh đám rước trên phố Người phố Hàng Hòm đa số là người dân Hà Vĩ, về sau thêm cả người làng Đa Sĩ. Trong phố ...

Phố Hàng Quạt hiện nay (nói đúng hơn là con phố được mang tên này từ 1945) chứ không phải là phố Hàng Quạt (Rue des Eventails) có từ đầu thế kỷ XX, dài 200 mét, đi từ phố Lương Văn Can đến phố Hàng Nón Đám múa Rồng của người Hoa trên phố Hàng Quạt (trước năm 1907) Phố dài 200 mét, đi từ phố Lương Văn Can đến phố Hàng Nón. Đây nguyên là đất thôn Tố Tịnh và thôn Thuận Mỹ, huyện Thọ Xương cũ; là ba phố cũ gộp lại: Nửa phía Đông là phố Hàng Quạt và Hàng Đàn. Nửa phía Tây là phố Mã Vĩ. Phố Hàng Đàn ngày xưa hẳn là nơi tập trung nhiều nhà làm và bán các loại đàn nguyệt, đàn tranh, đàn bầu, nhị, hồ…. Nhưng từ đầu thế kỷ XX, nơi đây chỉ thấy có các cửa hàng làm những đồ gỗ chạm như long đình, bát bửu, đòn đầu rồng, kiệu bát cống, khám thờ, ngai ỷ, bài vị… Sau chuyển sang làm các đồ gỗ thông thường như bàn ghế, tủ chạn… Còn phố Hàng Quạt thì có những cửa hàng vừa làm quạt, vừa bán quạt - tự sản xuất và thu mua từ những nơi khác nữa. Nghề làm quạt ở đây là do một số người dân làng Đào X...

Vũ Mạnh Hùng  Thăng Long - Hà Nội 1000 năm có còn bao dấu tích, ôi trăm năm nhìn lại bao hình dáng phai màu, có khi nào bạn đã từng hỏi, cái này có từ bao giờ, ngày xưa nó có khác gì không?? Ta đi trên phố quen lật từng trang ảnh cũ , thêm yêu những công trình gắn liền với yêu thương. Hà nội của tôi.... Ảnh chụp 9-2010 Trụ sở Vinaphone Tháp Hòa Phong và cửa hàng bách hóa Tràng Tiền Phố Tràng Tiền Nhà xuất bản âm nhạc Khách sạn Sofitel  Rạp Công Nhân Ô Quan Chưởng Phố Nhà Thờ Nhà Hát Lớn Ngân hàng Nhà nước Cầu Long Biên Cầu Thê Húc   Chợ Đồng Xuân Đại học Tổng hợp Ga Hà Nội Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.